فشارهای اجتماعی برای ساخت تصویر مرد ایده‌آل احتمال رفتارهای پرخطر را افزایش می‌دهد

به گزارش روابط عمومی جهاددانشگاهی علوم پزشکی- سال‌هاست که از مردان انتظار می‌رود «قوی» باشند، و احساسات خود را پنهان کنند؛ غافل از این‌که همین باورهای قالبی، آن‌ها را در سکوت و تنهایی، در برابر آسیب‌های روحی و روان‌شناختی بی‌دفاع و شکننده می‌کند.

آسیب‌پذیری در مردان نه یک ضعف، بلکه نشانه انسانی بودن و نیاز به حمایت است؛ اما بسیاری از آن‌ها به دلیل فشارهای اجتماعی برای حفظ تصویر «مرد ایده‌آل»، از ابراز درد و درخواست کمک هراس دارند و این پنهان‌کاری، زخم‌های عمیق‌تری بر روح آن‌ها وارد می‌کند.

پشت نقاب همیشگی قدرت و استقلال مردان، گاه دنیایی از خستگی روحی، استرس فروخورده و احساس تنهایی پنهان شده است که اگر دیده و درمان نشود، سلامت روان آن‌ها را جدی تهدید می‌کند.

رفتارهای پرخطر هم‌چون: مصرف مواد مخدر و الکل، از جمله مهم‌ترین تهدیدکننده‌های سلامت فردی و اجتماعی محسوب می‌شوند.

اعتیاد نه‌تنها یک بیماری جسمی، بلکه یک اختلال روانی پیچیده است که در عوامل متعددی، مانند: فشارهای روانی، فقدان مهارت‌های مقابله‌ای، و گاهی ناآگاهی از عواقب ریشه دارد. این پدیده ویرانگر، به‌تدریج کنترل بیمار را بر زندگی‌اش سلب می‌کند و سلامت روان او را با بروز اضطراب، افسردگی و انزوا نشانه می‌رود.

ایمنی در رفتار در این زمینه، به معنای «نه» گفتن آگاهانه، دوری از موقعیت‌های پرخطر و تقویت قدرت تصمیم‌گیری سالم است، تا مبتلا بتواند از این گرداب خطرناک دور بماند.

پیش‌گیری از گرایش به رفتارهای پرخطر، به تقویت عوامل محافظت‌کننده در سطح فردی و اجتماعی نیازمند ا‌ست. داشتن یک شبکه حمایتی قوی از خانواده و دوستان، یادگیری مهارت‌های زندگی مانند مدیریت استرس و هیجانات، و داشتن هدف و معنا در زندگی، می‌تواند سپری محکم در برابر وسوسه‌های اعتیادآور باشد.

اگر مردی به دام اعتیاد افتاد، مهم است که بداند راه بازگشت وجود دارد و درمان، یک فرآیند تدریجی، اما ممکن است.

ایجاد نگرش هم‌دلانه و غیرقضاوتی درمورد مردان درگیر اعتیاد و تشویق آن‌ها به دریافت کمک‌های تخصصی، گامی اساسی برای التیام زخم‌های فردی و بهبود سلامت روانی جامعه است.

ایجاد سبک زندگی سالم، مستلزم نگاهی جامع به ابعاد مختلف زندگی است.

پرورش روابط اجتماعی مثبت و حمایتگر، یکی از ارکان اصلی حفظ سلامت روان محسوب می‌شود. در کنار آن، ایمنی در رفتار به ما می‌آموزد که با پیش‌گیری از خطرات و تصمیم‌گیری‌های آگاهانه، آسیب‌های جسمی و روانی را کنترل کنیم. به این ترتیب، با ترویج فرهنگ خودمراقبتی و توجه به نیازهای روحی خود و اطرافیان، می‌توانیم برای ساختن جامعه‌ای سالم‌تر و با نشاط‌تر گامی مؤثر برداریم.

یادداشت از دکتر نسیم امیر

عضو پژوهشی جهاددانشگاهی علوم پزشکی شهیدبهشتی